De Stelling: 'Het huidige kapvergunningstelsel is contraproductief en kan beter afgeschaft worden' |
|
|
|
|
 |
| 128 sec |
Kapvergunningen zorgen geregeld voor discussie tussen gemeenten, bewoners en belangenorganisaties. Bezwaarschriften en rechtszaken rond voorgenomen kap lijken de afgelopen jaren vaker voor te komen, waardoor besluitvorming regelmatig onder druk staat. Tegelijkertijd zien veel gemeenten het vergunningstelsel juist als een belangrijk instrument om grip te houden op het behoud van bomen. Moeten we kapvergunningen in zijn geheel af schaffen, of blijft het een noodzakelijk instrument voor de bescherming van bomen?
 | | Kees Flier |
|
|
Kees Flier, Flier Boomspecialisten:
|
|
'Het blijft heel belangrijk dat je bomenkap controleerbaar houdt door boomeigenaren een vergunning aan te laten vragen'
| |
|
Verschillen per gemeente
Kees Flier vindt het huidige kapvergunningstelsel niet contraproductief, al ziet hij duidelijke tekortkomingen. Gemeenten verschillen onderling sterk in hun regels: soms zijn alleen monumentale bomen beschermd, soms een vergunningplicht op basis van soort of diameter. Ongeveer 90 procent van de aanvragen wordt verleend.
Tijd en geld
Zo kost het systeem tijd en geld en voorkomt een geweigerde vergunning kap niet altijd. Toch blijft een vergunningplicht volgens hem belangrijk om bomenkap controleerbaar te houden. Gemeenten krijgen daarmee inzicht in verdwenen kroonvolume, biodiversiteit en verkoeling. Dat is nodig om gericht te sturen op vergroening en te voldoen aan de Natuurherstelwet, die vanaf 2030 groei van stedelijk groen vraagt.
Controleren van aanwas
Wel plaatst Flier kanttekeningen bij herplantregels. Gemeenten verplichten soms herplant zonder te kijken of de locatie geschikt is en handhaven daar niet altijd op. Volgens hem moet niet alleen worden bijgehouden wat verdwijnt, maar ook wat er jaarlijks aan bomen bijkomt. 'Het belangrijkste argument voor mij om bomen vergunningsplichtig te houden is om inzichtelijk te houden wat er verdwijnt aan kroonvolume en biodiversiteit,' sluit Flier af. 'Daarnaast is het ook heel belangrijk om te meten wat er jaarlijks bij komt aan nieuwe bomen en aanwas van bestaande bomen binnen een gemeente.'
 | | Lars van der Wal |
|
|
Lars van der Wal, beheerder Bomen bij gemeente Deventer:
|
|
'We moeten af van de beschermwaardige bomenlijsten'
| |
|
Basis voor groene leefomgeving
'Hier ben ik het absoluut niet mee eens. Bescherming van houtopstanden is de basis voor een groene leefomgeving. Wel moeten we af van de beschermwaardige bomenlijsten. Deze lijsten moeten regelmatig worden geüpdatet en op deze lijsten worden altijd bomen "vergeten".'
Standaard diameter en oppervlakte
'Als we in Nederland bomen beter willen beschermen, moet er een standaard diameter en oppervlakte bij een houtopstand komen waarbij die bescherming begint. Daarbij ben ik van mening dat een diameter tussen de 25 en 30 centimeter prima te handhaven is. Juist bij die handhaving wringt de schoen. Hier moet landelijk echt meer capaciteit en budget voor beschikbaar komen.'
Betere borging van straffen
'Ook de straffen moeten beter worden geborgd in de verordeningen. Wanneer een boom illegaal geveld wordt en de boete is gelijk aan de monetaire boomwaarde plus een verplichting tot een vergelijkbare herplant inclusief nazorg, dan zal er wel beter worden nagedacht voordat iemand een boom illegaal velt.'
 | | Bram in het Veld |
|
|
Bram in het Veld, adviseur groen en landschap bij gemeente Losser:
|
|
'Het kapvergunningstelsel bij ons zorgt ervoor dat we de vinger aan de pols kunnen houden'
| |
|
Vinger aan de pols
'Bij ons is dat niet het geval. Het kapvergunningstelsel bij ons zorgt ervoor dat we de vinger aan de pols kunnen houden. Men is zich bewuster geworden dat niet alles zomaar gekapt kan worden. Er zijn altijd mensen die denken dat het niet voor hen geldt, maar dat is met alle regels zo. In de gemeente Losser hebben wij vastgesteld dat in principe alle bestaande en gezonde bomen behouden moeten blijven. Zo is beleving van overlast zoals schaduw, blad-, tak- en vruchtafval en wortelopdruk geen reden voor kappen.'
Verwerking in Omgevingsvisie en Omgevingsplan
'Aanvragen komen altijd bij mij ter advisering. Ik kijk dan altijd naar de situatie en in mijn advies zorg ik zo goed mogelijk voor een eenduidige beoordeling voor het al dan niet verlenen van een vergunning. In de basis werkt het goed. We moeten alleen zorgen dat het ook goed in de Omgevingsvisie en het Omgevingsplan verwerkt wordt.'
| Flier Boomspecialisten B.... | |
| |
| LOGIN
met je e-mailadres om te reageren.
|
|
|
|
 |
|
Jan Beekman Jan Beekman | Bomenstichting regiocoördinator Noord-Nederland
donderdag 28 mei 2026 |
|
De stelling: 'Het huidige kapvergunningstelsel is contraproductief en kan beter afgeschaft worden' vraagt om een reactie.
Bij een analyse van diverse aspecten van het proces rond kapvergunningen is o.a. het volgende gebleken: - In veel gemeenten bestaat een groot verschil tussen beleidsdoelen en regelgeving m.b.t. kapvergunningen - Regelgeving is vaak onvolledig en onduidelijk - Toepassing van gemeentelijke regelgeving is vaak inadequaat - Uitspraken van rechters worden niet in de regelgeving verwerkt - Jurisprudentie wordt over het algemeen niet toegepast - Slechts een fractie van de kapvergunningen wordt aan de rechter voorgelegd, daarbij worden gemeenten vaak gewezen op het niet of onjuist toepassen van bestaande jurisprudentie en/of de eigen regelgeving.
De bestaande regelgeving moet de komende jaren worden aangepast aan de Omgevingswet. Een uitgelezen kans om de nodige verbeteringen door te voeren! Optimale regelgeving m.b.t. bomen en de juiste toepassing daarvan is naar mijn mening van groot belang.
|
|
|
|
 |
|
Ferry Jansen
donderdag 28 mei 2026 |
|
Herplantplicht is ook altijd een dingetje. Mijn ervaring leert dat er niet of weinig op de herplant wordt gecontroleerd. en hoe lang moet je daarop handhaven? Een jaar, 10 jaar? Een ander manier is om bij een verlenen van een kapvergunning diegene een bijdrage te laten doen in een bomenfonds. Geen herplantplicht dus, maar een financiële bijdrage. Die bijdrage en het bomenfonds kan vervolgens gebruikt worden om gratis bijvoorbeeld één keer per jaar bomen uit te delen aan bewoners en bedrijven. Op die manier komt de/een boom weliswaar niet op dezelfde plaats terecht, maar wel op een plaats waar deze is gewenst. Op deze manier hou je bomenbestand dus ook gewoon op peil, heb je niet te maken met controles en handhaving, heb je (weer) een prachtig moment om de aanplant van bomen onder de aandacht te brengen. Het is een andere manier van denken. en als je misschien denkt dit kan toch helemaal niet. Jawel het gebeurt al op deze manier! |
|
|
|
 |
|
Roelant Jonker Roelant Jonker | Adviseur Ecologie en Bomen
donderdag 28 mei 2026 |
|
Een bomenfonds moet goed onderbouwd worden. Verborgen leges zijn in beginsel niet toegestaan.
In mijn ervaring (gemeente Leiden) is een een streng bomenbeleid gericht op behoud en ecologische compensatie een goede weg. Ook hier geld dat dat 95% van de vergunningen die aangevraagd worden ook worden afgegeven. Maar in het proces daarvoor is daar dan een heldere onderbouwing van maatschappelijk belang of gevaarzetting uiteengezet en een compensatieplan ingediend dat als voorwaarde aan de vergunning wordt toegevoegd. Ook de verschillende belangenorganisaties worden in de regel tenminste geïnformeerd waardoor verrassingen worden voorkomen. We voorkomen dus dat niet kansrijke aanvragen worden gedaan.
Als resultaat is er een grote drempel om bomen te kappen en werkt de hele organisatie aan het voorkomen daarvan. Toch is er ook ruimte ontstaan voor de noodzakelijke kap. Waardoor we goed kunnen verjongen, biodiversiteit kunnen toevoegen en vooral groeiplaatsen kunnen verbeteren.
Tot voor kort hadden we een Groene Kaart voor de waardevolle bomen. Moest elk jaar worden herzien en was na publicatie direct verouderd. Alleen maar frustraties. Nu een heldere afmeting en leeftijd opgenomen. Dat is goed uitvoerbaar.
Een vergunningenstelsel is een belangrijke sluitpost op je bomenbeleid. |
|
|
|